Muzeum Książąt Lubomirskich w Zakładzie Narodowym im. Ossolińskich pozyskało jeden z dwóch istniejących na świecie złotych medali 50 dukatów Jana Kazimierza o wadze 174,92 grama złota. Zakup sfinansowano dzięki dotacji Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Średnica krążka wynosi blisko siedem centymetrów. Drugi egzemplarz tego numizmatu od kilkuset lat przechowuje Muzeum Narodowe w Kopenhadze.
Gdański medalier i kapitulacja Torunia
Zabytek wykonał Jan Höhn Starszy, medalier i złotnik działający w Gdańsku. Artysta stworzył dzieło na początku 1659 roku lub w roku 1660. Na samym medalu widnieje jednak data 30 grudnia 1658 roku. Upamiętnia moment, gdy wojska szwedzkie opuściły Toruń po kapitulacji podpisanej 22 grudnia.
Miasto broniło się przez niemal pół roku. Oblegało je ponad 18 tysięcy żołnierzy polskich oraz przeszło 4,5 tysiąca wojsk habsburskich pod dowództwem hetmana polnego koronnego Jerzego Sebastiana Lubomirskiego. Ostateczny szturm z nocy z 16 na 17 listopada przyniósł zdobycie trzech bastionów i zmusił szwedzki garnizon liczący 2,5 tysiąca żołnierzy do złożenia broni. Na początku 1659 roku do odzyskanego miasta wjechał król Jan Kazimierz.
Królewska ikonografia i plany wystawiennicze
Awers medalu przedstawia popiersie Jana Kazimierza w zbroi z naramiennikiem w kształcie lwiej paszczy, rzymskim płaszczu wodza oraz z łańcuchem Orderu Złotego Runa. Na rewersie artysta umieścił panoramę obwarowanego Torunia, scenę kapitulacji z udziałem monarchy oraz łacińską inskrypcję: „Dzięki łasce Bożej i mężnej armii królewskiej, Toruń powraca pod dawne posłuszeństwo”.
Dyrektor Ossolineum dr Łukasz Kamiński zapowiedział, że numizmat zostanie włączony do ekspozycji „O! Ossolineum”. Wystawa jest dostępna dla zwiedzających w gmachu głównym instytucji przy ulicy Szewskiej we Wrocławiu, gdzie zabytek będzie można oglądać bezpośrednio po dołączeniu do ekspozycji.
Źródła
- Wrocław.pl (UM Wrocławia): Ossolineum: złote 50 dukatów króla Jana Kazimierza we Wrocławiu
- Wroclife: Arcydzieło sztuki medalierskiej w zbiorach Ossolineum. Unikatowy medal Jana Kazimierza już we Wrocławiu
Artykuł przygotowany z pomocą sztucznej inteligencji na podstawie: Wrocław.pl (UM Wrocławia), Wroclife. Fakty sprawdzone automatycznie względem tych źródeł. Zredagował(a): Marcin Godlewski, 19.11.2026.




Komentarze (0)
Ładowanie komentarzy...